Nowe badanie: SI wspiera zieloną transformację gabinetów

Dental Tribune International

wto. 3 lutego 2026

zapisz

DUBLIN, Irlandia: Zrównoważony rozwój jest dziś powszechnie uznawany za kluczowy element odpowiedzialności w stomatologii, choć przełożenie go na konkretne i mierzalne działania wciąż stanowi wyzwanie. Wielu członków zespołów stomatologicznych chce ograniczać wpływ gabinetów na środowisko, jednak brakuje im czasu lub narzędzi, aby robić to w sposób rzetelny. Nowe podejście zaproponowane przez badaczy z Wielkiej Brytanii, wykorzystujące sztuczną inteligencję (SI), sugeruje, że powszechnie dostępne narzędzie może pomóc wypełnić tę lukę.

W ciągu ostatnich kilku lat SI przeniknęła do codziennego życia w zadziwiającym tempie. Najbardziej rozpoznawalnym przykładem tego trendu jest ChatGPT, który zaczyna mieć coraz większy wpływ na różne obszary stomatologii – od tego, jak pacjenci poszukują informacji o zdrowiu jamy ustnej, po kształcenie i szkolenie zawodowe.

Gabinet stomatologiczny generuje emisje dwutlenku węgla poprzez zużycie energii, transport, zakupy i gospodarkę odpadami, jednak niewielu klinicystów regularnie je mierzy. Dostępne kalkulatory śladu węglowego najczęściej mają formę arkuszy kalkulacyjnych, które są dokładne, ale dla wielu praktyk, zwłaszcza bez przygotowania w zakresie zrównoważonego rozwoju, zbyt skomplikowane i czasochłonne. W efekcie zaangażowanie w monitorowanie emisji pozostaje ograniczone.

Autorzy badania sprawdzili, czy ChatGPT może wspierać gabinety stomatologiczne w działaniach prośrodowiskowych. Dzięki odpowiednio zaplanowanym poleceniom narzędzie SI zostało ukierunkowane tak, aby zbierało podstawowe dane o praktyce i szacowało roczne emisje w najważniejszych kategoriach, takich jak transport personelu i pacjentów, energia, odpady, zużycie wody czy zakupy. Wyniki porównano z danymi generowanymi przez zwalidowany kalkulator w formie arkusza Excel, aby ocenić ich wiarygodność.

Jak pokazują rezultaty, kluczowe znaczenie ma precyzyjne formułowanie poleceń. Przy pytaniach ogólnych SI generowała równie ogólne wskazówki dotyczące ekologii, mało przydatne z perspektywy konkretnego gabinetu. Jednak przy użyciu jasnych pytań, zdefiniowanych współczynników emisji i wiarygodnych źródeł odniesienia, uzyskane szacunki były bardzo zbliżone do wyników z kalkulatora Excel. Dodatkowo ChatGPT potrafił przygotować spersonalizowane rekomendacje, łącząc główne źródła emisji z konkretnymi działaniami, m.in. ograniczaniem podróży, lepszą segregacją odpadów czy poprawą efektywności energetycznej.

Dla klinicystów największą wartość stanowi tu nie doskonała precyzja, lecz dostępność. Dzięki takiemu podejściu bariery wejścia są niższe – gabinety mogą szybko uzyskać ogólny obraz największych obciążeń środowiskowych i wykorzystać tę wiedzę do podejmowania bardziej świadomych decyzji, zaangażowania zespołu i określania priorytetów w działaniach proekologicznych, bez konieczności używania specjalistycznego oprogramowania czy konsultacji z ekspertami.

Autorzy zwracają jednak uwagę na pewne ograniczenia. Współczynniki emisji różnią się w zależności od regionu i powinny być dostosowane do lokalizacji gabinetu, a narzędzie SI może popełniać błędy, jeśli polecenia są nieprecyzyjne. Dlatego wyniki generowane przez SI należy traktować jako orientacyjne, a nie ostateczne.

Ogólnie podejście to pokazuje, że znane i łatwo dostępne narzędzie cyfrowe może wspierać działania na rzecz klimatu w stomatologii. Przy odpowiednim użyciu i krytycznym podejściu SI może pomóc uczynić zrównoważony rozwój elementem codziennej praktyki, a nie dodatkowym obciążeniem.

Artykuł zatytułowany „Kalkulator śladu węglowego dla gabinetów stomatologicznych oparty na podpowiedziach ChatGPT: szacowanie emisji i spersonalizowane strategie poprawy” (“Prompt-driven ChatGPT carbon calculator for dental practices: Estimation and tailored improvement strategies”) został opublikowany w lutym 2026 r. w czasopiśmie International Dental Journal.

Tematy:

Digital Dentistry

Tagi:

Artificial intelligence ChatGPT Dental research Environmental sustainability Practice management

To post a reply please login or register

Powiązane artykuły

Wyzwania etyczne związane z wykorzystaniem sztucznej inteligencji w diagnostyce stomatologicznej

KARACHI, Pakistan: Sztuczna inteligencja (AI) zmienia stomatologię, oferując m.in. narzędzia do wykrywania próchnicy, które robią to z ...

Sztuczna inteligencja: od koncepcji do rzeczywistości klinicznej

Zastosowanie sztucznej inteligencji (AI), przestało być już tylko czysto teoretyczne, a jej obecność w codziennym życiu jest często oczywista, ...

Sztuczna inteligencja i nowe podejście do kształcenia na kierunkach stomatologicznych

LIPSK, Niemcy: Sztuczna inteligencja (AI) zmienia opiekę zdrowotną, a stomatologia nie jest wyjątkiem. Chociaż jej zastosowania kliniczne są wciąż ...

Pięć rzeczy, których sztuczna inteligencja nie może zastąpić w stomatologii

Popularność sztucznej inteligencji (AI) stale rośnie, podobnie jak jej dostępność i zastosowanie w opiece zdrowotnej, w tym w stomatologii. Ogólnie ...

Co myślą pacjenci o diagnostyce wspomaganej przez sztuczną inteligencję

AARHUS, Dania: W miarę jak wdrażanie sztucznej inteligencji (AI) w branży dentystycznej stale przyspiesza, wydaje się, że istnieje zgoda co do jej ...