Search Dental Tribune

Ocena doświadczeń studentów stomatologii podczas nauki z wykorzystaniem rzeczywistości mieszanej

Niedawne badanie pilotażowe wykazało, że studenci na ogół dobrze tolerowali korzystanie z urządzeń rzeczywistości mieszanej podczas zajęć, choć obserwowano zwiększone zmęczenie i zmęczenie wzroku. (Zdjęcie: University of Zurich)

pon. 12 października 2026

zapisz

ZURYCH, Szwajcaria: Technologie immersyjne, takie jak rzeczywistość mieszana (mixed reality – MR), wzbudzają coraz większe zainteresowanie w edukacji stomatologicznej jako  narzędzia umożliwiające  bardziej interaktywne i angażujące nauczanie. Jednocześnie zwraca się uwagę na ryzyko występowania tzw. choroby symulatorowej (cybersickness), której objawami mogą być zaburzenia widzenia, nudności i zawroty głowy związane z korzystaniem z urządzeń immersyjnych. W niedawnym badaniu pilotażowym przeanalizowano doświadczenia studentów stomatologii związane z nauką z wykorzystaniem MR, w tym występowanie dolegliwości fizycznych podczas korzystania z tej technologii. Wyniki wskazują, że studenci pozytywnie ocenili tę formę nauczania i wykazywali duże zaangażowanie podczas zajęć.

MR łączy treści wirtualne ze środowiskiem fizycznym, umożliwiając użytkownikom interakcję z obiektami cyfrowymi w rzeczywistym otoczeniu. W edukacji może umożliwiać naukę poprzez realistyczne, interaktywne doświadczenia, a także zwiększać zaangażowanie i ułatwiać przyswajanie wiedzy oraz rozwijanie umiejętności.

Prof. Murali Srinivasan, główny autor badania pilotażowego dotyczącego wykorzystania rzeczywistości mieszanej w edukacji stomatologicznej, podkreśla, że technologia ta powinna uzupełniać, a nie zastępować tradycyjne metody nauczania i szkolenia klinicznego. (Zdjęcie: prof. Murali Srinivasan)

Prof. Murali Srinivasan, główny autor badania pilotażowego dotyczącego wykorzystania rzeczywistości mieszanej w edukacji stomatologicznej, podkreśla, że technologia ta powinna uzupełniać, a nie zastępować tradycyjne metody nauczania i szkolenia klinicznego. (Zdjęcie: prof. Murali Srinivasan)

„Edukacja stomatologiczna opiera się przede wszystkim na zrozumieniu struktur i zależności przestrzennych. Chcieliśmy sprawdzić, jak studenci odbierają MR jako bardziej interaktywny sposób pracy z treściami trójwymiarowymi. Jednocześnie zależało nam na zbadaniu ich rzeczywistych doświadczeń, w tym komfortu i zaangażowania, zanim zaczniemy rozważać szersze wykorzystanie tej technologii w nauczaniu” — powiedział Dental Tribune International prof. Murali Srinivasan, główny autor publikacji i dyrektor Kliniki Gerostomatologii i Stomatologii Specjalnej (Clinic of Gerodontology and Special Care Dentistry) Uniwersytetu w Zurychu.

W badaniu uczestniczyło 20 studentów stomatologii, którzy wzięli udział w 30-minutowym wykładzie z wykorzystaniem MR dotyczącym efektywności żucia. Objawy cybersickness oceniano za pomocą kwestionariusza przed sesją i po niej. Po wykładzie studenci wypełnili również kwestionariusze oceniające poczucie obecności w środowisku wirtualnym, motywację oraz doświadczenia związane z wykonywanym zadaniem.

Studenci na ogół dobrze tolerowali udział w wykładzie z wykorzystaniem MR. Jedynymi objawami, których nasilenie istotnie wzrosło, były ogólne zmęczenie oraz zmęczenie oczu. Udział w sesji nie wpłynął natomiast istotnie na występowanie nudności, zawrotów głowy ani dezorientacji. Nie stwierdzono również istotnych różnic w nasileniu objawów między kobietami a mężczyznami.

Studenci deklarowali silne poczucie zanurzenia w środowisku wirtualnym (immersji) i duże zaangażowanie podczas zajęć z wykorzystaniem MR. Ich odpowiedzi wskazywały jednak, że w stosunkowo niewielkim stopniu odczuwali obecność innych uczestników i możliwość interakcji z nimi. Zdaniem badaczy wyniki te sugerują, że studenci koncentrowali się przede wszystkim na indywidualnej interakcji ze środowiskiem MR, a w mniejszym stopniu na kontaktach i współpracy z innymi uczestnikami.

Uczestnicy deklarowali również wysoki poziom zainteresowania i satysfakcji oraz wysokie poczucie własnych kompetencji podczas wykonywania zadania, a jednocześnie niski poziom odczuwanej presji i napięcia. Według badaczy odpowiedzi te wskazują, że studenci postrzegali zajęcia z wykorzystaniem MR jako angażujące i stosunkowo mało stresujące, co przemawia za możliwością wykorzystania tej technologii jako uzupełnienia tradycyjnych metod nauczania stomatologii.

„Wyniki te dostarczają nam cennych wskazówek dotyczących doskonalenia przyszłych form nauczania” — skomentował prof. Srinivasan. „Kolejnym wyzwaniem jest ustalenie, czy te pozytywne doświadczenia edukacyjne przekładają się na lepsze utrwalanie wiedzy i rozwój umiejętności klinicznych. Ostatecznie technologię należy wdrażać dlatego, że przynosi rzeczywiste korzyści edukacyjne, a nie tylko dlatego, że jest nowa”.

W niedawnym badaniu pilotażowym oceniono zaangażowanie studentów stomatologii, ich poczucie obecności w środowisku wirtualnym oraz występowanie dolegliwości fizycznych podczas zajęć z wykorzystaniem rzeczywistości mieszanej. (Zdjęcie: University of Zurich)

W niedawnym badaniu pilotażowym oceniono zaangażowanie studentów stomatologii, ich poczucie obecności w środowisku wirtualnym oraz występowanie dolegliwości fizycznych podczas zajęć z wykorzystaniem rzeczywistości mieszanej. (Zdjęcie: University of Zurich)

Wyniki badania dostarczają zatem wstępnych dowodów na możliwość wykorzystania MR w edukacji stomatologicznej. „Postrzegam MR jako dodatkowe narzędzie edukacyjne, a nie alternatywę dla sprawdzonych metod nauczania i szkolenia klinicznego. Technologia ta może być szczególnie przydatna w nauczaniu zagadnień wymagających rozumienia relacji przestrzennych i interaktywnej wizualizacji” — podsumował prof. Srinivasan.

Wyniki te wpisują się w szerszą dyskusję na temat wykorzystania technologii immersyjnych w edukacji stomatologicznej. Wcześniejsze globalne badanie wykazało, że technologie immersyjne są wciąż w niewielkim stopniu wykorzystywane w edukacji stomatologicznej, mimo rosnącego zainteresowania ich potencjałem. Wskazano w nim na bariery instytucjonalne utrudniające wdrażanie tych technologii, w tym ograniczone zasoby, opór ze strony kadry oraz potrzebę zgromadzenia bardziej przekonujących dowodów naukowych. Obecne badanie pilotażowe uzupełnia te obserwacje o perspektywę studentów.

Co istotne, wyniki sugerują, że dobra tolerancja technologii MR nie oznacza całkowitego braku dolegliwości związanych z jej stosowaniem. Badacze wskazali czas trwania zajęć, ergonomię urządzeń oraz konieczność ograniczania zmęczenia  wzroku jako istotne kwestie praktyczne. Zwrócili również uwagę, że objawy cybersickness można ograniczyć poprzez odpowiednie dostosowanie ustawień systemu w celu zminimalizowania rozbieżności między bodźcami odbieranymi przez poszczególne zmysły (konfliktu sensorycznego).

Badanie zatytułowane „Evaluation of student attitudes in adopting mixed reality-based learning (MRBL) approach in dental curriculum: A pilot study” opublikowano online w grudniowym numerze czasopisma Journal of Dentistry z 2026 r.

Tagi:
To post a reply please login or register
advertisement
advertisement